Áp lực thi cử ngày càng trở thành vấn đề nóng trong xã hội. Không chỉ đối với thí sinh vừa trải qua kỳ thi đại học; mà với cả những học sinh cấp 1, cấp 2 cần thi chuyển cấp. Thi đại học, tưởng chừng như vượt qua kỳ thi là học sinh có thể thoải mái “xả hơi” sau những ngày dài ôn luyện. Thế nhưng, đọ đáp án, chờ điểm thi, thi xong mà các thí sinh vẫn còn nhiều áp lực lắm. Nhưng bạn biết không, đúng là đáp án của bài thi chỉ có một; nhưng bạn có thể tự tạo ra một “đáp án” cho cuộc đời mình.

Trong khoảng thời gian công bố điểm thi đại học những ngày qua, người vui vẻ, sung sướng; nhưng cũng có những người không dám nhìn vào mặt cha mẹ, thầy cô, bè bạn vì điểm kém. Lại có trường hợp dù chẳng ai trách cứ, nhưng tự bản thân họ cảm thấy xấu hổ và có lỗi với gia đình.

Áp lực thi cử đã có từ rất nhiều năm nay. Ai mà không từng trải qua những lúc đau đầu vì điểm số, học hành, thi cử.

Nhưng như vậy không có nghĩa là chúng ta không có quyền lên tiếng. Không hẳn là để than thở, kêu ca; hãy cùng ngồi xuống với nhau, nói hết, để hiểu nhau hơn. Và chúng ta sẽ cùng nhau vượt qua quãng thời gian khó khăn này.

Trước đây, tôi đã từng nghĩ, chuyện áp lực học tập là chuyện không của riêng ai ở Việt Nam. Hầu như ai cũng từng một lần không dám về nhà vì bị điểm kém. Ai cũng từng một lần bị cha mẹ, thầy cô la mắng vì kết quả học tập của mình. Để rồi khi nhìn lại, tất cả chỉ là những kỉ niệm mà ta và gia đình sẽ cười khi nhắc lại. Tôi nghĩ đó là điều ai cũng nên trải qua một lần để trưởng thành, bởi áp lực không “bỏ rơi” ai.

Thế nhưng, càng ngày cái áp lực ấy càng trở nên to lớn, “quá khổ” với tâm hồn một học sinh cấp ba. Gây ra những “biến chứng” nặng nề trong ký ức; mà thậm chí có người còn không thể vượt qua được. Trở thành một phần đen tối trong cuộc đời nhiều người, là thứ người ta không còn muốn nhắc đến.

Ngay cả học sinh học giỏi cũng “sợ” thi đại học

Người ta luôn nghĩ rằng, chỉ những học sinh học nhàng nhàng, kết quả học tập không có gì nổi bật mới phải lo lắng, “sợ” thi đại học. Còn học giỏi rồi thì có gì phải lo. Ấy thế nhưng những học sinh học giỏi nhất mới là những người không muốn thi đại học nhất. Suốt 12 năm đạt học sinh giỏi, trong mắt các phụ huynh khác thì chính là “con nhà người ta” trong truyền thuyết; luôn được lấy làm gương cho anh chị em trong nhà. Bây giờ trượt đại học thì còn “làm gương” cho ai?

Mỗi người lại đặt ra mục tiêu riêng cho bản thân mình. Dù mục tiêu ấy lớn hay nhỏ, thì đó cũng là thử thách họ cần vượt qua.

Với những em học sinh giỏi, các em cũng sẽ lựa chọn những ngôi trường với điểm chuẩn cao hơn người khác. Thế mới có chuyện, thí sinh nam ở Hà Nội thi vào nằm 2017 thiếu 0.05 điểm khi thi vào trường Đại học Y Hà Nội; dù điểm thi rất cao: Toán 9.4, Hóa 9.75, Sinh 10. Mà trượt là trượt, đâu có ai quan tâm thí sinh ấy thi vào trường nào. Đâu ai quan tâm điểm chuẩn trường đó là 20 hay 30!

Ranh giới đỗ và trượt đại học chỉ là 0.25, 0.5 điểm. Nên ngay cả khi thi xong, biết điểm thi, các thi sinh vẫn không thôi áp lực. Mười hai năm ăn học, nỗ lực không mệt mỏi theo đuổi ngành mình yêu thích. Khi nhận được tin trượt đại học vì 0.25 điểm thực sự là một điều rất khó để chấp nhận.

Nguyên nhân hàng đầu khiến học sinh tự tử: Áp lực học tập

Cha mẹ luôn kỳ vọng con cái phải học giỏi, đỗ đạt thành tài vì nhiều lý do. Có thể là để rạng danh gia đình, có thể là vì gánh nặng tài chính, nhưng rõ ràng ai cũng có thể thấy những thứ đó tạo ra áp lực với giới trẻ. Với tâm hồn của những đứa trẻ đôi mươi, không phải ai cũng dễ dàng vượt qua. Áp lực dồn nén sẽ dẫn đến các bệnh về tâm lý, nặng nhất là trầm cảm – thứ hoàn toàn có thể khiến một người tự tìm đến “sự kết thúc”.

Cha mẹ muốn con học giỏi – điều này không hề sai. Tuy nhiên, khi mong muốn trở thành một nỗi ám ảnh, con cái sẽ là những người chịu khổ.

Thật kỳ lạ, khi những bậc phụ huynh đã trải qua nhiều năm cuộc đời; những người hẳn sẽ thấy rằng điểm số chẳng quyết định điều gì cả; lại thúc ép con cái mình rằng “điểm là tất cả”.

Vậy nên, ngày cuối tháng 7 đến, khi các trường đại học công bố điểm chuẩn. Dù kết quả cuối cùng thế nào, hãy cho chính bản thân chúng ta một lối thoát. Cuộc đời còn dài, liệu vì một bài thi mà u uất thì có đáng không?

Nhiều năm sau, như tôi bây giờ, các bạn sẽ thấy rằng điểm thi, điểm học chỉ là duyên số. Duyên số ấy đưa bạn đến gặp những người quan trọng nhất, làm những chuyện quan trọng nhất cuộc đời.

Những thi sinh vừa hoàn thành xong kỳ thi đại học chưa đi hết 1/3 cuộc đời; phía trước còn rất nhiều cánh cửa cho các bạn khám phá. Thi cũng đã xong rồi, ta cũng chẳng thay đổi được bài làm, cũng không thay được điểm số. Thế nên, đừng buồn vì những điều đã qua, không thay đổi được. Điểm thi kém, không học trường này thì trường khác. Trường đời cũng không sao, bởi tất cả phụ thuộc vào bản thân chúng ta.

Quan trọng là biết cách chắt lọc để học được những gì từ những môi trường đó; ứng dụng được những gì từ những thứ đã học, rèn luyện được những gì từ những thứ đã làm.

Nếu điểm số không như ý muốn, cứ suy nghĩ thật kỹ và lựa chọn các nguyện vọng khác theo ý muốn. Tháng 9 cầm hồ sơ, xách va li lên nhập học. Chờ bạn ở cổng trường đại học vẫn là các anh chị tình nguyện viên đứng cười tươi chào đón. Lúc đó thì còn ai quan tâm bạn được bao nhiêu điểm nữa. Thời gian trôi qua, nhiều chuyện dần dần bị rơi vào quên lãng, kể cả điểm số. Hoặc bạn có thể dành thời gian bình tâm suy nghĩ lại và quyết định thi lại năm sau để đạt được mục tiêu mình mong muốn. Dù lựa chọn của bạn là như thế nào; hãy vui vẻ và coi đó là một trải nghiệm trong cuộc đời này.

Cuộc đời mà, nhiều khi nó không hoàn mỹ như ta tưởng đâu. Đường vẫn còn dài, đại học lại chẳng phải là thứ có thể quyết định được cuộc đời chúng ta. Thi đại học chỉ có 1 lời giải, quan trọng hơn là tìm lời giải cho chính cuộc đời chúng ta. Hãy để mọi ký ức khi nhớ về chỉ còn những điều đẹp đẽ.

Hãy để thi đại học là chương đáng nhớ nhất trong cuốn sách cuộc đời

Khi những áp lực không còn đè quá nặng lên đôi vai của bạn, thì áp lực ấy sẽ giúp bạn đi lên. Dù thế nào thì khoảng thời gian ôn thi đại học vẫn là khoảng thời gian đáng nhớ nhất. Thử thách đầu tiên trong cuộc sống này chúng ta phải vượt qua, sau 18 năm sống dưới vòng tay chở che của cha mẹ.

Thời điểm ấy, chúng ta như đang bước nửa chân qua ngưỡng cửa trưởng thành. Chúng ta bắt đầu nhận ra thành công không tự nhiên mà có. Thành công là kết quả của sự nỗ lực hết mình, và rằng phải chăm chỉ thì mới đạt được mục tiêu của tương lai.

Ôn thi đại học là lúc nằm mơ cũng thấy thơ Xuân Diệu; đang ăn cũng phải dừng lại vì chợt nghĩ ra cách giải câu đại số trong đề thi thử.

Là tự dặn vặt bản thân xem hôm nay đã làm được mấy đề tiếng Anh, nghỉ ngơi xem phim chút có được không? Là những tháng ngày tài liệu chất thành đống trên bàn học không nỡ dọn, mà cũng chẳng biết bắt đầu dọn từ đâu.

Hay nhưng hôm 1 giờ sáng, vẫn gọi điện cho thằng bạn để cãi nhau xem cách nào làm nhanh hơn. Không thể quên được khoảnh khắc, cả lớp ngồi hì hục viết đi viết lại cả chục bộ hồ sơ. Ngồi trong tiết thể dục dấm dúi làm bài tập hóa. Hay dù bận ôn thi vẫn dành thời gian tạo bất ngờ cho cô chủ nhiệm vào ngày sinh nhật.

Trong những ngày tháng vất vả như vậy, ta cũng cảm nhận rõ hơn sự quan tâm lo lắng của người thân. Dù ta thức đến mấy giờ để học bài thì bố mẹ cũng thức đến giờ đó. Những ngày bố đón đi học thêm, đưa vội đi ăn bát phở gà đùi, thêm trứng trần để kịp đi học ca sau. Những ngày mẹ một tay làm hết việc nhà, chứ không còn “cầm chổi đuổi quanh nhà” vì ta quên không rửa bát. Những ngày để ta nhận ra, gia đình thật tuyệt vời!

Vậy nên, chẳng có lý do gì ta biến những kỷ niệm tuyệt vời ấy thành những áp lực vô hình và tự làm mình buồn. Thi xong rồi, tận hưởng thôi!