Dự báo ngành CNTT 2023: Cơn “khát” nhân lực vẫn còn hiện hữu

dự báo ngành CNTT 2023 Blog TopCV
Ngành CNTT năm 2023 sẽ đi về đâu

Dạo gần đây, làn sóng sa thải nhân viên công nghệ đang khiến cả thế giới “xôn xao”, tuy nhiên thị trường tuyển dụng ngành Công nghệ thông tin (CNTT) tại Việt Nam vẫn rất sôi nổi. Dự báo ngành CNTT 2023 ở Việt Nam vẫn sẽ cần số lượng lớn nhân lực, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao.

Tình trạng chung của ngành CNTT toàn cầu và ở Việt Nam

Theo báo cáo của Deloitte về triển vọng ngành CNTT trong năm 2023, dường như đại dịch COVID không có ảnh hưởng quá tiêu cực đến ngành này, ngược lại, còn thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ hơn.

Khủng hoảng đi kèm đại dịch COVID 19 đã thúc đẩy các công ty công nghệ tăng tốc chuyển đổi số, tối ưu hóa mọi nguồn lực và đẩy mạnh tuyển dụng, tìm kiếm người tài.

Đẩy nhanh chuyển đổi số
COVID 19 thúc đẩy các doanh nghiệp trên lộ trình chuyển đối số

Tuy nhiên, vào năm 2023, ngành CNTT toàn cầu có thể sẽ tiếp tục đối mặt với những thách thức liên quan đến tuyển dụng và một số vấn đề khác do ảnh hưởng của tình hình kinh tế không ổn định sau đại dịch.

Ngược lại với triển không mấy tốt đẹp của ngành CNTT toàn cầu được đưa ra trong báo cáo của Deloitte, ngành CNTT tại Việt Nam vẫn đang có những bước phát triển tích cực.

Theo số liệu trích từ báo cáo của Sở giao dịch Chứng khoán TP HCM, triển vọng tăng trưởng của ngành CNTT vẫn được xem là tốt hơn so với hầu hết các nhóm ngành khác, mặc dù tốc độ tăng trưởng được ghi nhận là chậm lại một chút so với năm 2022.

Lý giải về nguyên nhân của sự tăng trưởng này, nhiều chuyên gia cho rằng, bên cạnh sự ảnh hưởng của nhu cầu chuyển đổi số và chi tiêu cho dịch vụ CNTT nói chung, ngành CNTT tại Việt Nam còn bao hàm cả những đặc thù riêng như cơ cấu thị trường đa dạng và sự đa dạng về ngành nghề của khách hàng.

Chính những điều này cho phép các doanh nghiệp công nghệ duy trì được sự tăng trưởng một cách ổn định và bền vững trong năm 2023.

Duy trì tăng trưởng
Doanh nghiệp công nghệ tại Việt Nam vẫn duy trì được đà tăng trưởng

Theo VDSC (Chứng khoán Rồng Việt), các công ty công nghệ tại Việt Nam có tỷ trọng doanh thu từ thị trường châu Á chiếm phần lớn. Một số tập đoàn như F-Soft và CMC Global đặc biệt tập trung vào thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc.

Ngoài ra, các doanh nghiệp Nhật Bản và Hàn Quốc đang có dấu hiệu tăng cường đầu tư công nghệ thông tin sau đại dịch. Chẳng hạn, F-Soft đã ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu lên đến 80% từ thị trường Hàn Quốc trong năm 2022, và doanh thu từ thị trường Nhật Bản cũng tăng 46% trong hai tháng đầu năm 2023 so với cùng kỳ năm trước.

Xem xét trên khía cạnh lĩnh vực kinh doanh, các doanh nghiệp công nghệ Việt Nam có sự đa dạng trong việc phân bổ khách hàng theo ngành nghề kinh doanh. Có một điều rất thú vị đó là, ngành sản xuất chiếm phần lớn doanh thu, nhưng chỉ đóng góp khoảng 20% tổng doanh thu của các công ty công nghệ Việt.

Điều này giúp các doanh nghiệp công nghệ Việt không chịu quá nhiều tác động từ tình trạng các khách hàng trong ngành ngân hàng cắt giảm chi tiêu cho công nghệ thông tin hậu suy thoái.

Xu hướng phát triển của nhân lực ngành Công nghệ thông tin

Trong quá trình chuyển đổi số, Việt Nam vẫn đang đối diện với nhu cầu lớn về nguồn nhân lực CNTT. Việc làm trong lĩnh vực CNTT không chỉ giới hạn ở Việt Nam mà ngày càng mở rộng hơn ra phạm vi toàn cầu. Trên thực tế, hiện nay có khoảng 60% thị trường CNTT tại Việt Nam đang phục vụ cho nhu cầu toàn cầu.

Thị trường việc làm IT
Thị trường việc làm IT ở Việt Nam vẫn đang trong tình trạng sôi nổi

Trước tình trạng này, nhân lực trong ngành CNTT nên định hướng phát triển bản thân không chỉ để phục vụ thị trường trong nước mà làm việc cho các doanh nghiệp trên toàn cầu. Trong thế giới phẳng hiện nay, bạn chỉ cần ngồi ở Việt Nam mà vẫn có thể làm việc cho một doanh nghiệp ở Mỹ với mức thu nhập rất đáng kể.

Tuy nhiên, để có thể làm việc trên toàn cầu, bạn cần có khả năng sử dụng ngoại ngữ (tối thiểu là tiếng Anh) và trang bị những kỹ năng của một công dân toàn cầu.

Bên cạnh đó, bạn cũng cần trang bị cho mình kiến thức và kỹ năng sát nhập với trình độ nhân lực ngành CNTT trên thế giới. Các chuyên ngành CNTT như AI, Cloud, Big Data, Data Science,, Cybersecurity, IoT, v.vv.. đang có nhu cầu tuyển dụng rất lớn, phần nhiều đến từ các tập đoàn trên toàn cầu.

Nhu cầu tuyển dụng nhân sự ngành CNTT tăng cao hơn bao giờ hết

Trong khi hàng ngàn kỹ sư và sinh viên tốt nghiệp từ các ngành học khác gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm, lĩnh vực CNTT vẫn đối mặt với sự khan hiếm người có trình độ chuyên môn cao.

Theo kế hoạch nhân lực quốc gia, vào năm 2020 ngành CNTT đã nhắm tới mục tiêu đạt được mục tiêu 1 triệu lao động có chuyên môn và kỹ năng tốt.

Mặc dù vậy, mỗi năm, số lượng sinh viên tốt nghiệp trong các ngành công nghệ thông tin và các ngành có liên quan chỉ khoảng 32.000. Con số này còn xa mới đáp ứng được cơn khát nhân lực trong ngành CNTT hiện nay.

Tình trạng thiếu nhân lực
Ngành CNTT đang đối mặt với tình trạng thiếu nhân lực trầm trọng

Bên cạnh đó, theo báo cáo thị trường IT Việt Nam năm 2022 của TopDev, trong giai đoạn 2023 – 2024, số lượng lập trình viên/ kỹ sư thiếu hụt sẽ ở mức 150.000 – 195.000 nhân sự, mặc dù mặt bằng thu nhập và thưởng của ngành CNTT đang tăng lên đáng kể.

Nhắc đến nhu cầu nhân lực ngành CNTT, chúng ta không thể không nhắc đến nhu cầu tuyển dụng nhân sự chất lượng cao trong ngành này. Sự thiếu hụt các chuyên gia có chuyên môn và kinh nghiệm trong lĩnh vực CNTT đang ngày càng trở nên rõ rệt, kéo theo đó là nhu cầu đáng kể về nhân tài trong ngành.

Cũng theo báo cáo của TopDev, năm 2022, tổng số sinh viên theo học các ngành CNTT ở mức 57.000. tuy nhiên chỉ 35% trong số đó đáp ứng được các yêu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp. Điều này chứng minh giữa trình độ của lập trình viên và yêu cầu kinh doanh đang tồn tại một sự chênh lệch không hề nhỏ.

Các xu hướng hiện tại như chuyển đổi số, Big Data, điện toán đám mây và Internet vạn vật đã tạo ra không chỉ các cơ hội việc làm đa dạng cho nhân sự CNTT tại các doanh nghiệp công nghệ, mà còn mở ra khả năng làm việc từ xa cho các công ty và dự án quốc tế.

Nhân sự ngành CNTT
Phần lớn nhân sự ngành CNTT chưa đáp ứng được yêu cầu việc làm

Báo cáo của TopDev cũng nhận định rằng trong năm 2023, ngành CNTT sẽ cần khoảng 600.000 nhân sự và con số nhân sự còn thiếu sẽ rơi vào khoảng 175.000. những con số này dự kiến sẽ tăng lên đến mức 800.000 và 195.000 trong năm 2024.

Dưới tác động của suy thoái và sự bất ổn trong nền kinh tế, các doanh nghiệp ngày càng ưu tiên tuyển dụng nhân sự có chuyên môn, năng lực và khả năng linh hoạt nhằm đáp ứng được những yêu cầu khắt khe của thị trường trong ngành CNTT.

>>> Tham khảo bài viết: Những vị trí thực tập sinh CNTT siêu HOT 2023 bạn nên apply

Doanh nghiệp vẫn gặp khó khăn khi tìm kiếm nhân sự IT chất lượng cao

Mặc dù nhiều doanh nghiệp đã tăng mức lương và cung cấp các chế độ phúc lợi hấp dẫn, tuy nhiên, vẫn còn khó khăn trong việc tuyển dụng những ứng viên có chuyên môn cao do sự thiếu hụt nhân sự.

Với sự cạnh tranh ngày càng gia tăng từ các doanh nghiệp, việc tuyển dụng nhân lực CNTT chất lượng cao đang trở thành một vấn đề quan trọng. Nguyên nhân của điều này đến từ cả hai phía ứng viên và nhà tuyển dụng.

Tìm kiếm nhân sự chất lượng cao
Doanh nghiệp vẫn gặp nhiều khó khăn khi tìm kiếm nhân sự IT chất lượng cao

Chất lượng ứng viên chưa cao

Có thể đánh giá rằng đây là nguyên nhân chủ yếu của tình trạng nhu cầu tuyển dụng và tìm kiếm việc làm cao nhưng doanh nghiệp vẫn chưa tìm được ứng viên phù hợp.

Ngành CNTT là một ngành rất đặc thù. Những người có chuyên môn và kỹ năng tốt cần phải trải qua quá trình đào tạo và làm việc tích lũy lâu dài. Do vậy, có rất nhiều ứng viên mặc dù sở hữu kiến thức chuyên môn tốt nhưng lại thiếu đi kinh nghiệm thực tế.

Bên cạnh đó, thiếu hụt kỹ năng mềm cũng là một vấn đề khá phổ biến. Cũng có những sinh viên giỏi chuyên môn nhưng không tìm được cơ hội thực hành và ứng dụng.

Thực trạng trên khiến cho nhiều doanh nghiệp bắt buộc phải chuyển hướng sang outsource hoặc tuyển dụng ứng viên người nước ngoài có chuyên môn và kinh nghiệm phong phú.

Nhiều ứng viên có xu hướng nhảy việc

Có một thực tế vẫn luôn tồn tại đó là sức cạnh tranh của thị trường tuyển dụng ngành IT chưa bao giờ xuống thấp. Điều này dẫn đến hệ lụy là các doanh nghiệp luôn săn đón ứng viên, vô hình chung khiến ứng viên trở nên thụ động.

Mặt khác, môi trường làm việc không phù hợp và mức lương không như mong muốn cũng là những lý do thôi thúc nhân sự nhảy việc. Nhảy việc quá nhiều có ảnh hưởng tiêu cực đến việc nâng cao trình độ của bản thân.

>>> Tham khảo bài viết: Đi làm đổi công ty quá nhiều lần có sao không? Những rủi ro dễ gặp phải

Xu hướng nhảy việc
Nhân sự trẻ hiện nay có xu hướng nhảy việc thường xuyên

Rào cản ngoại ngữ

Ngoại ngữ là công cụ giúp ứng viên tìm kiếm được những công việc tốt có thu nhập cao. Tuy nhiên, có một thực tế chung đó là nhân sự ngành IT phần lớn đều gặp khó khăn với ngoại ngữ.

Mặc dù nhân sự trong ngành IT đều hiểu được tầm quan trọng của ngoại ngữ, tuy nhiên có nhiều người vẫn né tránh việc học thêm ngoại ngữ. Hoặc cũng có thể nguyên nhân là do họ cần phải tập trung rất nhiều thời gian để hoàn thiện chuyên môn chuyên ngành và có rất ít thời gian để học ngoại ngữ.

>>> Tham khảo bài viết: 4 điểm cộng cực lớn trong công việc khi bạn có khả năng ngoại ngữ tốt

Một vài vấn đề nhà tuyển dụng cần khắc phục

Nếu chỉ lý giải tình trạng doanh nghiệp gặp khó khăn khi tìm kiếm người tài dựa trên những nguyên nhân đến từ ứng viên thì quả thật là một sự thiếu sót. Chính doanh nghiệp cũng đang phải phải đối mặt với một hoặc một số vấn đề khi tìm kiếm ứng viên tài năng.

Vấn đề đầu tiên đó là tỷ lệ cạnh tranh trên thị trường tuyển dụng CNTT là rất cao. Các doanh nghiệp công nghệ luôn trong tình trạng “đói khát” nhân lực, do đó cuộc chiến tìm kiếm ứng viên tài năng vẫn chưa bao giờ có dấu hiệu hạ nhiệt.

Sự cạnh tranh trên thị trường tuyển dụng IT
Sự cạnh tranh trên thị trường tuyển dụng IT chưa có dấu hiệu hạ nhiệt

Vấn đề thứ hai đó là chưa xây dựng được thương hiệu tuyển dụng. Tuyển dụng truyền thống không còn thu hút được ứng viên khi mà thương hiệu tuyển dụng đang được quan tâm nhiều hơn.

Vấn đề thứ ba đó là mức lương chưa phù hợp. Nguyên nhân có thể đến từ việc doanh nghiệp chưa đánh giá chính xác tầm quan trọng của nhân sự CNTT hoặc đơn giản hơn là thiếu ngân sách.

Như vậy, trong bài viết chủ đề dự báo ngành CNTT 2023, BlogTopCV đã cùng bạn đọc tìm hiểu về tình trạng chung của ngành CNTT hiện nay, xu hướng phát triển của ngành CNTT và thực trạng tuyển dụng, tìm kiếm việc làm trong ngành. Thị trường CNTT ở nước ta vẫn đang rất sôi động, các doanh nghiệp vẫn đang có nhu cầu tuyển dụng rất lớn. Do đó, ứng viên trong ngành này có rất nhiều cơ hội việc làm. Tuy nhiên, để tìm kiếm được một công việc có thu nhập tốt, ứng viên cần chủ động học tập và làm việc nhằm nâng cao trình độ chuyên môn và kinh nghiệm của bản thân.